"مصاحبه كننده: حسيني مدني" به خانه عارف نورزی رفتیم در خانه تشریف نداشت، وقتی با ایشان ذریعه تلفون تماس گرفتیم به مسئولان امنیتی خود دستور دادند تا ما را به خانه رهنمایی کنند و خود شان چند لحظه بعدتر آمدند و خواهش کردند جهت ادای دعا به یکی از دوستان شان در مکروریان سوم برویم، باهم رفتیم فاتحه و بعد از بازگشت از فاتحه مصاحبه را در خانه ایشان انجام دادیم و از ما پذیرایی صمیمانه نمودند.

لطف نموده اّقاي محمدعارف نورزي را خودتان معرفي بداريد، عارف نورزي كيست؟
زما نوم محمد عارف "نورزي" او دكندهار دولايت خگخه يم، خپل دليسه دوري پاي ته روسلي او دكانكور داّزموينه له طريقه ننگرهار به پوهنتون كي كاميابه شوم او د زده كؤي می ناتمامه پريشگودل حگكه چه روسان زموإ په وطن كي يرغل وكؤل او جهاد پيل شوي وو او زه هم دجهاد كوونكي پرصف ولاؤم، دجهاد په سپو كي دوطن دملي ارزشگتونو اومنافعو په خاطر، ننكگه اودفاع لپاره تر مجاهدينو دقيام كولو تروخته پوري به جهاد وكؤل، دكندهار په ولايت كي چي دريشخور فرقي كندهار ته انتقال شوي وه دقوماندان په حيث دمجاهدينو داسلامي دولت په وخت كي مقرر شوم، او تردي چي طالبان كندهار ته ورغلل. او وروسته چه وضعيت دافغانستان په كگتگه نه و دمقاومت كوونكي په صف كي حگان تنظيم كؤ ـ او ددي په خاطر چي يو كس دطالب په نامه اويو كس دنور مسلك په نامه وي نو دافغانستان له خوا نه استازيتوب نه شي كولي ددي په خاطر په هغه وقت فكر همداو چی دملي وحدت ترنامه لاندي دمقاومت كگرانو تركاميابي پوري ورسره وم، چي په هغه كي مشهورو رهبران اوقوماندانان شامل وو په هغه سره زه ومه او درهبري شوري په مقاماتو كي دمجاهدين رهبران او دمقاومت په وخت د روم په كنفرانس كي هم برخه واخيسته اوكابل چي راغلم دبن كنفرانس جوؤ شو په هغه كنفرانس كي هم برخه لرله، دمقاومت په دوران كي دشهيد احمدشاه مسعود، په رهبري كي مونإ يو تنظيم دملي وحدت په خاطر جوؤ كؤ او د فرانسي ته داروپا داتحاديه يي په دعوت پاريس ته سفر وكؤل، زموإ سفر داروپا داتحاديه دمشر لخوا وو، پدي سفر كي زموإ سره انوري صاحب او پيرم قل هم يوحگای و چه په هغه وخت موإ اروپا ته او نورو نؤيوالو ته دا دملی وحدت يوشگه تمثيل وه.
استقبال شما توسط اروپايي ها وغربي ها چگونه بود؟
بلي: زموإ سره په واقعي توكگه ديره شگه اوشگايسته توكگه استقبال وشگودل، موإ داتحاديي له مشر سره، دفرانسي خارجي وزير، دخاوير سولانا سره داروپا دخارجي چاري له مسئول سره وكتل، دفرانسي له أير پوهان او فيلسوفانو سره هم تبادل دنظريات لرله، په هماغه وخت داّمر صاحب مسعود له خوانه داخبره او نظر ويل كيدل چي تروريزم په افغانستان كي محدودي نه شي پاتي كيدل او ددي مشكل دافغانستان دجغرافيي نه هم بهر ته حگي. او تگول دنيا ته متوجه دي، او داهغه اور دي چي لمنه پراخه ديگ او پاكستان اروپا او امريكي ته هم او هلته په پاكستان كي چه هلته دافكر او تصوري نشي كولي چي هلته دبي نظير بوتو او سياسي او متحدانو له خوانه چه كوم سياسي پروكگرام له افغانستان سره جوؤ شوي و دپاكستان لمن كگيره شو چي موإ دا انتحاري حملي او تروريستي او حگان مركگي بريدونه په كلكه غندو. او محكمونو متاسفانه چي بي نظير بوتو هم ددي توطئو او دسيسو قرباني شول. او موإ وايو چي داسي عملونه نه داسلام په كگتگه دي او نه هم دبشريت په كگتگه دي.
شما نگفتيد چند فرزند داريد؟ وخانواده شما به كجا زندگي مي كند؟‌
ج:‌ داخو زما شخصي مساله دي خو ... خير زما كورنه په كابل كي ژوند كوي او زموإ اولادونه خو وؤوكي دي او يا هم نور په مكتب كي سبق وايي.
شما قبلاً عضو اتحاد اسلامي بوديد، چه شد كه از حزب اتحاد اسلامي استاد سياف فاصله گرفتيد؟
ج: زه اوس هم داستاد سياف أير قدر كوم او هغه داسي يو شخص دي چه دافغانستان منطقي او نؤه كي لوي عالم او پوهاند دي، په هغه وخت كي چي جهاد وخارجيان دافغانستان دجهاد دتقوي لپاره اوه دروازي خلاصه كؤي وه، هلته ضرورت و چي له خپل وطن او ملي ارزشگتونو ددفاع په خاطر جهاد وكؤو او ادامه يي وركؤي وه، په هغه وخت كي نه استاد سياف او نه هم زه پردي موافق نه وم چي داسي ديري تنظيمونه او احزاب وي، دا چه اوه نظامي قوتونه جوؤ شو، په پاكستان كي په دي خو دپاكستان كگتگه وه او نورو اته تنظيمونه چي په ايران و دا امكان درلود چي داتگول يو حزب اوتنظيم كي سره راتگول شي، ولي ايران هم خپل هدف او مرام لرل، كيداي شو چي دشيعه ورونو ديو حزب په چوكات كي سره را تگول شي، همدا و چي كله چي دااحزاب دافغانستان به داخل كي را غلل له خوانه هم دخلق او پرچم كگوندونه وه چي هؤه دله يي لس تگوتي وه او مليشا و او دا په هره مملكت كي بي له افغانستان كي وو، هغه ملك به تجزيه كيداي خگخه خلاص شو، كه تاسي داتحاد اسلامي مرامنامه وكگوري په دي دملي روحيه يي او ملي وحدت يو لوي فكر و شي او ملي او افغانستان شموله احزاب بايد جوؤ شي، دا به بهتره وي چي افغانستان په سطحه پوري دوه دري حزب جوؤ شي، چه هم داسلامي كگتگو په خاطر او هم دخلكو او افغانستان په كگتگه وي.
درحال حاضر در درون پارلمان رابطه شما با استاد سياف چگونه است؟
زما رابطه نه داستاد سياف سره بلكه له تگولونه دمشر پارلمان سره مشروع او له تگولو دكميسيونونو او تشكيلاتو او تگولو سره أيره شگه او حسنه دي.
در دروه يي كه مي خواستيدرئيس پارلمان را انتخاب نماييد شما از اّقاي قانوني حمايت كرديد يا از اّقاي سياف مي توانيد جواب نگوييد.
داسوال هم زه حگواب وركولي شم، په يو صورت چه زه كندهاري ومه او زه په دي مطمين ومه او رئيس دجمهور كندهاري دي، مناسبه نه ده بلكه، چي كندهاري رئيس دجمهوري او له قانوني صاحب سره و پدي مابين كي زه خپل طرفدارانو ته اختيار وركؤ چه هر خگوك چي مناسبه او شگايسته كگني هغوي ته راي وركؤي، داسي خبره وه چي هغه كسان چي دقانوني صاحب جوؤوه هغه هم ماته راي راكؤي او هغه كسان چي داستاد سياف خگخه يو نوري كگلي لرله دا به هم موإ ته رايه وركولي، خو زه هم په مستقيمه توكگه نه داستاد سياف نه او هم نه دقانوني صاحب طرفداري اعلان نه كاوه.
داسي وخت وشو چي خگوك خپل رايه زما په خاطر استاد سياف ته نه وركول او زه خگوك ومه چي هغه فشار واچوله چي دخپل رايه استاد سياف ته وركه نه وركول او يا چي هغه كسان چي قانوني صاحب ته رايه نه وركول خو زه نه كولاي شم چي هغه مجبوره كؤم، ما دخپل دوستانو ته مشوره وكؤه چه هرخگوك چه هغه ستاسو خوشگ دي او هرخگوك چي تاسي دافغانستان او دخلكو په خير وي او هرخگوك چه تا ته او ملت ته دخوشگ وؤ دي هغه ته رايه وركوي خو زه به پدي لره خگه نشم كؤاي.
شما به عنوان معاون پارلمان هستيد در پارلمان چه مشكلهاي داريد؟ من مي خواهم مشكل هايي را كه همه مردم مي بينند نكگوييد مشكل هاي خاص را بكگوييد كه تا به حال كسي نكگفته باشد.
نن خو داسي خبره ضرب المثل شويده چه ، بده خبره دژورناليستانو لپاره شگه خبر دي. په دي خاطر سره په پارلمان كي أيره شگه كارونه كيإي، شگه نظريات بشپؤ كيإي، خو دمطبوعاتو او ژورناليستانو له خولي خگخه نه راوحگي. زه له مطبوعاتيان اژورناليستانو خگخه دا درخواست كوم چي حقايق اوواقعيتونه ورسوي، او كوم خبره چي په كي ضعف وو هغه هم بايد په نشر ورسوي، په دي خاطر سره زه دافكر او احساس لرم چي ددوي اعتبار نور هم زياتيإي، زه نه يوازي نه خوشگ باوري نه بهتره بولم، اوأير منفي بافي هم شگه نه ده، پدي لاره كي شگه ده چي په أير اعتدال سره مخ ته ولارشي، دشاهي نظام نه وروسته، زموإ پارلمان نوي و زموإ قانون اساسي نوي و، اساسي چه دي بايد اكثره مادي دي بايد تغير شي، او فرعي قانون جوؤشي، زموإ دافغانستان نوي پارلمان مشكل دا دي چه تير كارونه هم كوو او اّينده نه هم كارونه كوو. نور داچي پرموإ باندي كارونه أير دي، او هغه پارلماني تجربه چي بايد موإ درلودي، هغه دديرش كاله جنكگ او جكگؤي نه بعد هغه خگه چي فكر كوو چي شايد او بايد وايي، او شگه نمايندكگي شوي واي، او په كم وخت كي تدوين شوي واي، دملت نه نماينده كگي كيداي شوي واي او دحكومت پراعمال ونظارت شوي واي، او موإ هم دوقت دكمي په خاطر، داتگولو كارونو ته شگه رسيدكگي نه شو كولاي، زموإ سره خو داسي مشكلات دي.
بعضی وکلا می گویند که حکومت و شخص رئیس جمهور درکار پارلمان دخالت می کند، واقعاً در کجا و در کدام کارها مداخله می کند؟
ج: ماته داخبره تگول خلك كوي، اوهيچ چا زما په نظر سم حگواب دي ندي وركؤي، زما نظر دادي چه، حكومت په هغه اندازه چي پكي مدخله نه كوي. حكومت بايد مداخله وكؤي، دا پارلمان "اپوزيسيون" وي، اپوزيسيون به بايد وي، او سم اپوزيسيون به بايد جوؤشي، دا خو دامريكي او خبري او مشوري درئيس جمهور لخوانه دمجلس بهرنه لري مثلاً په امريكي كي، زه فكر كوم چه دافغانستان جمهور رئيس هم خگه مشكل لري، هغه ورونه او خويندي چه هغه ته همكاري دي ددوي سره مشوره ولري، وروسته له دي هغه فيصلي چه دهغو په مينحگ شوي واي دهغه نه به دفاع وكؤي په مجلس كي بل طرف هم ندي، اپوزيسيون بايد وي دكارونه دشگه سرته رسولو په خاطر ضرور دي، هغه كارونه چه ددولت او پارلمان په شگه توكگه سرته ورسوي، حكومت خو بايد مداخله كؤي واي او به اصولي شكل باندي دي چي كارونه هم به سم مخ ته ولاؤشي، ديو موضوع دشگه تكامل باندي او رقابت زور دي او ديواصل لپاره ديو موضوع درسيدو دپاره ترميمي جنبه ولري. په هره صورت چي دي داساسي قانون او دوطن منافع او مصالح په نظر كي ونيسي.
من فکر می کنم که مداخله حکومت درکار پارلمان یک امر طبیعی نیست چرا که هر نهاد باید استقلالیت خود را داشته باشد، شما تاهنوز نتوانستید که حق پارلمان را بگیرید چرا؟ مثلاً شما بارها فیصله کردید و فیصله شما در هوا ماند.
ج: قوه خو مستقل دي اما زه خو مخكی هم ووايه چه كه امريكي ته وكگوري دغه يوه قوي مملكت دي، او ددموكراسي دعوا لري، او غواؤي چه دموكراسي په نورو دنيا كي تطبيق شي، قوه خو مستقل دي يو حزب داقتدار پرسر وي، او بل هم اوپوزيسيون وي، او په هغه اندازه چه دي نظم نه لري دانظم بايد راشي، په ده كي شك نشته چي پارلمان يو مستقل قوه ده ولي بيا هم تؤلي يو درئيس جمهور سره رئيس جمهور ددي قوي هم رئيس دي، همدا راز چه دقضايي قوي يا اجرايي قوي، او غير قانوني كارونه داسي دي چي هيچ خگوك نشي كولاي دقانون خگخه سرغؤونه وكؤي، رئيس جمهور نه شروع او تر اّخره پوري دقانون سره مخالفت نشي كولاي، دقانون دچوكاتگ خگخه تگول اّزادي كؤي، اميدواره يم چه زما حگواب ته متوجه شواي وي.
پارلمان دو وزير را سلب اعتماد، نمود يكي از وزرا برطرف شد ولي داكتر اسنپتا هنوز هم به وظيفه اش در پست وزارت ادامه می ميدهد، پارلمان به ارتباط داكتر اسپنتا چه ميكند؟
ج: كوم فيصلي چي پارلمان كؤيده او دهغه فيصلي دخپل پرحگاي پاته دي، او دخپل فيصلي حمايت كوي، او منحيث دهيات اداري بايد اداري هيات بي طرفه وسيإي دافيصله چي دي كه اداري هيات خوشگ وي كه نه وي دوي مجبوره دي چه فيصله اعلامه كؤي، او دوي داكثريت دفيصلو، هغه فيصلي چه شويده دي مجبور ده چي ددي نه حمايت وكؤي.
ادامه كار داكتر اسپنتا، از نظر شخصي شما قانونی است يا غير قانوني؟
ج: علاوه پردي چه داكتر اسپنتا يو پوه سؤي دي به شخصي لحاظ دهغه قدر كوم او په قانوني لحاظ سره زه فكر كوم چي هغي ته مناسبه نه و چي نور په دولت ته هم لازمه نه و چي پردغه حگای پاته كيدل، كه دوي ده يو لوؤ حگای يا كشگته حگای كي مقرر شي كوم اعتراض نه لرم، زما شخصي نظر دادي چي په دوي باندي نور مناسبه نه ده چي هغه په داحگای كي وسيإي كه زه دده پرحگای وم، ما به ددي وظيفي د ادامي لپاره مناسبه نه بولم، او په هيخگ صورت ندي اجرا كؤي. او كه يو خگوك پرما باندي فشار اچوي دابهتره و چي استعفا وركؤي.
شما از مجاهدين با سابقه هستيد، ازحضور مجاهدين درحال حاضر درحكومت ودولت راضي هستيد؟
زه فكر نه كوم چي په دولت كي چي هرخگوك وي حتي كه رئيس جمهور هم وي دمشكلاتو په خاطر به رضايت ولري چي په راس كي قرار ولؤي، موإ نور أير اصلاحات ته ضرورت لرو.
اكگر مجاهدين عمدتاً در راس قدرت مي بودند و دولت در دست مجاهدين مي بود چه مي كردند كه تا به حال حامد كرزي انجام نداده است؟
زه ما نظر داده چي زموإ سره يو چوكاتگ جوؤ شوي دي چي هغه اساسي قانون دي، مطابق داساسي قانون بايد موإ عمل كؤي واي، او داساسي قانون نه مطابق اجرااّت كؤي واي. مطابق له قانون سره موإ تگول قومونه او تگول سمتونه او ولايتونوته چي په اساسي قانون كي ورته توجه شوي دي موإ په فرد فرد ته توجه كؤي واي.
يعني رئيس جمهور تا به حال مطابق قانون اساسي عملك نمي كند؟
فكر كوم چيگ يوازي درئيس جمهور خبره نه ده حتي دده تيم او موإ هم ورسره همكاري دي وكؤو، يوازي رئيس جمهور يو شخص دي او تگول كارونه نشي كولاي اوهرخگوك چي دخپل دكار په ساحه كي دي خپل مسئوليت په شگه تگوكگه سرته ورسوي، ددوي تيم او نورو كسانو هم بايد له رئيس جمهور سره همكاري وكؤي، فكر نه كوم چي يوازي رئيس جمهور دا ستونزه ولري نور كسانو هم دا مشكل لري.
از نظر شما درحال حاضر مشكل امنيتي و مشكل جدي مردم وكشور ما مساله طالبان مي باشد، به نظر شما با طالبان به كجا مي رويم به كجا مي رسيم. سرانجام ما با طالبان چي خواهد شد؟
موإ پر دي نظر يو چي داساسي قانون لومؤي پرحگان پرجامعي او پرخپل ساحه كي تطبيق كؤو او دامنيت خبره چه ده دامنيت مسئوليت يوازي دوزارت دفاع، داخله او امنيت رياست هم نه دي. هراركگان او هردولتي مقاماتو دخپل قدرت په ساحه كي مسئوليت لري او ورسره بين المللي نؤه‌او ناتو شامل ده دامنيت دراوستلو په خاطر، مطابق د بن دپريكؤو سره، كوم ناكامي اوكمزوري چه وي او زه نه وايم چه صرف دولت ناكامه ده پدي كي، هر خگوك دافغانستان په دفاع او دامنيت دراوستلو كي مسئول دي دا دهغوي مسئوليت اوكمزوري هم دي. او راغلو دطالبانو به پاره كي استاد رباني صاحب هم نظر وركؤي، رئيس صاحب دجمهور هم نظريات وركؤي دي دتفاهم سره خگوحگلي دسولي او تفاهم سره دداجنكگونه اومخالفيتونه دخبري نه لاري نه تاكيد كؤي دي. او يو هم دسولي دتحكيم كميسيون دي دحضرت صاحب، په مشري باندي داهم په همدي باب كاركوي، ددي مستقل كميسيون په كارونه پوري، كه حضرت صاحب مجددي دي خو بايد نوروكسانو هم ددي سره همكاري وكؤي دي ته بايد أير توجه وشگي، كوم خلك چه يو شگه پيشنهاد لرم او يو اسلامي، مرحله وي او دخلكو په كگتگه وي دملت او ددي وطن په كگتگه وي، هغه پيشنهادونه او هغه نظرياتو كي كومه معقول خبري وي كه هره مخالف وي بايد ومنل شي، اوكوم خلك چي دبل چا پرتؤلي دي او نور نشي كولاي دملت په مخه ودريإي ددي لپاره يو درست ترتيب او تنظيم په كار دي ددي كميسيون دتحكيم دسولي ته بايد يو قوي كمك وشي.
بعضي از اّگاهان سياسي به اين نظر هستند كه امريكا انگلستان و قواي خارجي در جنگ با طالبان وتروريست ها صادقانه عمل نمي كنند شما به اين گپ موافق هستيد؟
زه فكر كوم چه دافغانستان په شرايطو او عنعناتو كي درست مطالعه نه لري او دي متوجه ندي، زموإ پيشنهادات دادي چه كوم خارجي قوتونه چه افغانستان ته راغلي دي دافغانستان ددفاع او امنيت دپاره دي يو شگه هماهنكگي نه لري. هغه زموإ دوستان چه دلته راغلي دي او دافغانستان ترقي او پيشرفت غواؤي، زموإ دامنيتي مسئولينو سره يوه مشتركه قراركگاه ييگ ولري او هغه ته هم مشوري وكؤ او په كوم حگای چي عملياتونه كؤي هغه هم دمنطقي دسپين ژيري او مشرانو سره په مرسته خگه پلانونه جوؤ كؤي او يا هغوي هم په عملياتو كي اشتراك وكؤي، دومره مصرف كيإي، او نه ديني مشكل راحگي، او نه به هم خلك وژل كيإي.
بر مي گرديم بازهم به مسايل شخصي شما، اّيا تا به حال عضويت كدام حزب سياسي را داريد، درحالي چندين حزب وجبهه جور وچندين بار است ائتلاف هايي سياسي جور شده مثلاً جبهه تفاهم ملي، شوراي متحد ملي، جبهه ملي درحال ساخته شده ولي شما عضويت هيچ كدام را نگرفتيد، علت اّن چه مي باشد گرچه شما يك فعال سياسي هستيد؟
زه افغانستان دتگولو قومونو دمشرانو، دولاياتو سپين ژيري، او تگول خلكو سره شگه روابط لرم، او هرخگوك چي دافغانستان دلپاره شگه او معقول پيشنهادونه او نظريه ييگ ولري دهغوي ملاتؤ كوم، يو لؤ حزبونه دي چيگ دهغوي افغانستان په سطحه يو دوه دري يا پنحگه افغانستان شموله او ملي حزبونه جوؤ شي يو قوي اهدافو ولري داّينده لپاره شگه پروكگرامونه ولري دافغانستان تگول خلك به راسره نإدي كؤي دتفاهم لاره لاأيره برابره كؤي. دوروركگلوي لاره اواره كؤي. هغوی كارونه او اهدافو ته أيره شگه كگنم او دافغانستان په نفع بولم، چه خلك نيكمؤغه ته ورسوي.
از نظر شما حضور جبهه ملي درشرايط فعلي يك امر ضروري است يا خير؟ با وجود اين كه درافغانستان يك حزب قدرتمند سياسي نداريم، يك اپوزيسيون واقعي دربرابر دولت نداريم.
زه فكر كوم چي په هره حگايه چي يو لوي كگروپ به جوؤه شي، او دتگولو خلكو، اكثريت نماينده كگي كولاي شيگ، او اساسي قانون پخپل حگان تطبيقوي شي، احترام دقانون ولري نو زه په نفع بولم، او اساسي قانون كي داحزابو دودي لپاره، او تقويه پيش بيني شويدي، او اساسي قانون ناديده وي. دافغانستان سياسي رقابتونه دنورو رقابتونو سره فرق لري، زه دهؤي رقابتونه چي دوطن دترقي او فلاح به كگتگه وي ديرشگه بولم او تاييده وم او كه مثبت هم وي
رئيس جمهور هم كه ظاهراً در تاسيس بعضي حزب ها همكاري مي كند اگر اّنها از شمادعوت نمايند درساختن يك حزب ويا شامل در يك حزب اّيا شما مي پذيرد؟‌
زه هيخگ فيصلي په پتگه ستركگي نه كگورم، هره پروكگرام چه جوؤشي او دوطن په كگتگه وي او هغه بايد مطالعه شي، اهدافو وكتل شي، دهغوي اساسنامي او مرامنامي مطالعه شگي، پس له هغه نه تصميم به ونيول شي.
به عنوان اّخرين سوال، درشرايط فعلي عمده ترين مشكل دولت ويا حكومت فعلي ما در كجا مي باشد؟
زموإ ددولت مشكل، زموإ دخلكو مشكل، دحكومت له تگولو افغانستان او هغه زموإ دتگولو دلسوزو دوستانو مشكل دي. لمؤي سركي خو زموإ مشكل امنيت دي. موإداّكسيجن تنفس كوو او أوأي او اوبه چه خرو به هماغه شي امنيت ته ضرورت لرو، دامنيت دراوستلو وروسته موإ هره انكشافي پروكگرامونه لرو داّينده نسلونو لپاره دخير شگيكگني دپاره هغه دامنيت په فضا كي كولاي شو، دشگه پروكگرامونه جوؤولی شو او شگه تطبيق كولي شو كه هرخگومره جكگ پلانونه هم ولرو، اودطبيعي او سرشاره منابعو خگخه هم استفاده وكؤو... كه امنيت نه وي په دردنه خوري زموإ لپاره دهرخگه دمخه امنيت ته ضرورت لرو، خلاصه داسي وايم چي تگول اقتصادي، سياسي، دشگوونی او روزنی كار او هرخگه چه دي، دامنيت دتينكگولو وروسته تگول امكان لري له دي نه پرته به كوم شگه نتجه به نه وركوي. هغه ملت او هغه خلك چي شگه امنيت لري هغه كولاي شي دبريشگنا به باره كي كار وكؤي دستونزو دحلولو لپاره لاري پيدا كولاي شي، دسؤكونو دفابريكو، دوطن ترقي او پرمختك ته هم فكر او شگه كارونه كولاي شي، دعلم په رنگا كي هرخگه كولاي شو، ددي پرته نشو كولاي چي وطن اّباده كؤو.
به نظر شما همين مشكل قومي امروزه در بين مردم وجامعه ما وجود دارد وشايد شما هم اين مشكل را هم درپارلمان داشته باشيد چه بكنيم كه همين شگاف ومشكل قومي سمتي وزباني دركشور ما حل شود؟
وكگوري موإ اصول نه لرو اساسي قانون لرو، پدي كي تگول پيش بيني شويدي. هرخگوك چي دقوميگ مسئلو ته لمن وهي حگكه داسي كارونه كوي چه دخپل خلكو او جامعه يي په بستركيگ حگای نه لري، او هغوي كوشگشگ كوي چي دقومي بستر او نورو غير ملي بسترو خگخه كگتگه دخپل په نفع كگتگه پورته كي، دافغانستان په داخل كي چي تگول قومونه ژوند، په همداشان دنورو هيوادونو لكه ايران، پاكستان، تاجكستان، ازبكستان... چه دي او هماغه دوطن ميني او صميميت چي زموإ دهرقومونه سره جلا جلا شته، داساسي قانون وكگوري دا زما خواهش دي چه په نشر ورسوي، كه ايران ـ پاكستان دي ديو ژبي چه دي نور ژبو ته چه په دا ممالكو كي قومي تعصب شته خو په پارلمان كي هم شته. موإ هيخگ اختلاف نه لرو تگول زموإ ورونه دي او، او هر اختلاف چي راولي، بايد جداً اجتناب وكگؤو. تگول كسان چه په افغانستان كي ژوند كوي مسلمانان دي تگول افغانان دي، حتي هغه داهل هنود ورونو چي دي هغه زموإ مساوي دي او خاصه احترام ولرو.

نظر شما (0)