"مسعود سينا" چندی قبل سیمینار علمی- پژوهشی تحت عنوان «زنان افغانستان و هند میان سنت و تجدد» از طرف وزارت امورزنان و بنیاد افغانستان- هند برای دو روز (9-10 سرطان) برگزار گردید. درین سیمینار برخی اراکین ارشد دولتی استادان پوهنتون های دولتی و خصوصی، اعضای اکادمی علوم، محققان و مولفان، تحلیل گران مسایل سیاسی منطقه و کارشناساان فرهنگی عمده تاً از قشر اناث اشتراک ورزیده بودند.
سفیر هندوستان در افغانستان و پروفیسوران دعوت شده از دانشگاه جواهر لعل نهرو از آغاز تا پایان سیمینار حضور فعال و بعضاً نقش اصلی را داشتند تا جایی که در بعضی مواقع آجندای سیمینار را به سلیقه خویش تغییر داده و سخنرانان افغانی را از صدر به ذیل و ازین ساعت بدان ساعت تبدیل میکردند. به هر حال مباحث این سیمینار از بعضی جهات جالب در خود دقت بود. اینک به چند نکته مباحث این سیمینار اشاره میگردد:
این سیمینار برای نخستین بار بحث سنت و تجدد را در سطح جامعه و مطبوعات مطرح نموده و ازین رهگذر در نوع خویش یک فعالیت فرهنگی بی سابقه از آدرس ارگانهای رسمی دولتی می باشد. بحث سنت و تجدد در افغانستان در طی گردهم آیی های رسمی پیشینه ندارد و بیشتر تحصیل یافتگان و قشر کتاب خوان جامعه ما از طریق ترجمه ها و پژوهشهای منابع ایرانی بدین بحث آشنایی حاصل نموده و درواقع می توان گفت وزارت امور زنان با برگزاری این سیمینار بحث سنت و تجدد را افغانی ساخت.
سیمینار سنت و تجدد، در راستای تحقق اهداف کلان فرهنگی و تاریخی، به ویژه احیاءً روابط قدیمه فرهنگی و زبانی میان مردم هند و افغانستان راه اندازی گردید. اساساً مشترکات تاریخی و تنیدگی های فرهنگی و ادبی میان مردم هند و افغانستان چنان گسترده و در هم آمیخته است که جدا سازی آن به آسانی میسر و مقدور نیست. مدنیت های ویدی از افغانستان به هند منتقل و در آنجا به شگوفایی و پختگی رسید. اوج رشد و اقتدار امپراطوری های افغانی (غوری ها، سوری ها، غزنوی ها، ابدالی ها) در هند محقق گردید. قبل از ورود استعمار انگلیس، زبان و ادبیات فارسی در هند از رشد و رونق به سزایی برخوردار بود. و شهان و دولتمردان و نخبگان جامعه هند به زبان فارسی می نوشتند، می گفتند، می خواندند، می سرودند و حتا می اندیشدند.
چون زبان تنها وسیله افهام و تفهیم و گفتن و شنفتن نیست، بلکه به وسیله زبان انسان می اندیشد. گذشته از آن، هند یکی از کشورهای همسایه افغانستان است و مردم افغانستان در طول چند دهه جنگ و تشدید انواع بحرانات سیاسی و اجتماعی در کشورشان، هیچگونه خاطره بد و دلخراشی مبنی بر دخالت هند در امور داخلی افغانستان ندارند. لهذا تدویر سیمینار سنت و تجدد به اشتراک زنان فعال سیاسی و چهره های علمی دو کشور گام موثر در جهت تحکیم دوستی میان مردم هند و افغانستان به شمار می رود.
درین سیمینار دانشمندان هندی و افغانستانی پیرامون مولفه های نهادینه سازی تجدد، تفکیک سنت های پسندیده و سود مند از سنت های باز دارنده و متروک، مشکلات زنان، عرصه های پیشرفته زنان، موانع و چالشها به بحث پرداختند و جالب اینکه بحث دانشمندان و پروفیسوران هندی اکثراً مبتنی بر تجارب علمی و نتایج کارکردهای زنان هندی بود و بحث دانشمندان افغانی بیشترینه معطوف به مسایل تیوریکی، نظریه پردازی ها و چند و چون های انطباقی وجوهات اشتراکی سنت و تجدد بود.
بر مبنای گفته های سخنوران هندی و افغانی درین سیمینار، میزان رشد و پیشرفت زنان افغانستان در برخی عرصه ها به مقایسه زنان هندی چشمگیرتر است. مثلاً زنان هند با وجود مزایای استقرار نظام دموکراسی کمتر از ده فیصد در پارلمان کشور شان حضور دارند و زنان افغانستان با وجود تداوم چند دهه جنگ وترویج فرهنگ مردمحورانه بیشتر از 27فیصد کرسی های پارلمان را احراز نموده اند. در هند غالباً مردان به خاطر احقاق حقوق زنان و بهبود شرایط زندگی زنان مبارزه می کنند و در افغانستان زنان به خاطر اشتراک مساویانه زنان با مردان در تمام عرصه ها و رعایت اصل تساوی جنسیت اجتماعی در هیأت سازمانها و انجمن های مخصوص زنان متشکل گردیده و با هم تشریک مساعی دارند.
بنا بر گفته یکی از سخنرانان هندی، زنان در هند سعی بر آن دارند تا به مدارج ومراتب مذهبی راه یافته و بدین طریق در عمق دیدگاههای زنان نفوذ نمایند، نتیجه این تجربه هنوز معلوم نیست که منجر به پیشرفت زنان خواهد گردید و یا دامنه فعالیت زنان را محدودتر خواهد ساخت.
متأسفانه فضای سیمینار با همه استثنائات و مزایایش متأثر از یکنوع رفتار تبعیض آمیز مذهبی و قومی بود و گویا تبعیض گرایی جز لاینفک خصال افغانهاست یکی از موارد مشاهده تبعیض، حضور کمرنگ و یا عدم حضور سخنرانان اهل تشیع در سیمینار بود. در طول دو روز تداوم سیمینار به استثنای سخنرانی رسمی و کوتاه معاون دوم ریاست جمهوری در افتتاحیه سیمینار یکنفر از اهل تشیع مطابق به آجندا به سخنرانی دعوت نشد و چنین استنباط می شد که گویا این سیمینار نوعاً واکنشی بود در مقابل سیمینار «زن از دیدگاه قرآن» که بیشتر سخنرانان آنرا دانشمندان اهل تشیع از کشور ایران و بنیاد علامه شهید محمد اسمعیل بلخی تشکیل میداد. قرار اطلاعات حاصله، قوی ترین مقالات تحلیلی، علمی و تحقیقی در رابطه با مسایل زنان از پوهنتون های کاتب و خاتم النبیین مواصلت ورزیده بود اما حتا یکی از آن مقالات درین سیمینار ارائه نگردید.

نظر شما (0)