ايمل شما:
نام شما:
براي:
موضوع:
متن: تا زمانیکه طالبان روابط خود را با القاعده قطع نکنند، مذاکرات ثمربخش نخواهد بود دولت افغانستان چشم اميد بسياري به نقش ميانجيگرايانه عربستان سعودي در تأمين صلح در كشور، بسته است، اما به نظر نميرسد اين كشور بتواند كار خارقالعادهاي براي راضي كردن طالبان جهت دست برداشتن از خشونت و پيوستن به صلح انجام دهد. مقامات عربستان در جريان سفر حامد کرزی به عربستان، اعلام كردند كه اگر طالبان پيوندهاي خود را با شبکه تروريستي القاعده قطع كند و ديگر به اسامه بنلادن، رهبر اين شبکه پناه ندهد، رياض در روند صلح دولت كرزي با طالبان ميانجيگري ميكند. جداي از اينكه عربستان ميتواند در پروسه صلح در افغانستان تأثيرگذار باشد يا خير، يك مشكل اساسي در اين پروسه وجود دارد و آن، عدم حمايت كشورهاي غربي و مخالفت آنها جهت مذاكره با رهبران و سران طالبان است. به دنبال درخواستهاي مكرر حامد كرزي از عربستان سعودي براي ايفاي نقش ميانجي در مذاكرات صلح ميان دولت افغانستان و طالبان به خصوص در كنفرانس لندن، وي روز سهشنبه در سفري عازم عربستان سعودي شد تا اين درخواستها را از نزديك با مقامات سعودي و پادشاه اين كشور، در ميان بگذارد. اين در حالي است كه دولت افغانستان چشم اميد بسياري به نقش ميانجيگرايانه عربستان سعودي در تأمين صلح در كشور، بسته است، اما به نظر نميرسد اين كشور بتواند كار خارقالعادهاي براي راضي كردن طالبان جهت دست برداشتن از خشونت و پيوستن به صلح انجام دهد. كارشناسان به اين باورند كه عربستان به رغم نفوذ معنوي كه در ميان طالبان و مردم افغانستان دارد، فاقد اهرمي فشار براي تأثيرگذاري بر طالبان است. از سوي ديگر، اين كشور به نوبه خود داراي برخي مشكلات با طالبان است، طالباني كه از سال 2001 به اينسو بن لادن و القاعده را در پناه خود پذيرفتهاند. در چنين شرايطي، عربستان اگر ميتوانست كاري انجام دهد، ابتدا ميبايست مشكل خود را با طالبان حل ميكرد. اين مسئله (رابطه طالبان با القاعده) حال نقش ويژهاي پيدا كرده و عربستان سعودي بيان نموده تنها در صورتي حاضر به کمک براي حل بحران افغانستان هستند كه روابط طالبان با القاعده، كاملا قطع شود، اما آيا طالبان حاضرند به خاطر تأمين صلح در كشور، روابط چندين و چند ساله خود را القاعده را قطع نمايند؟ بر اساس گزارشهاي موجود، اين مسئله در ديدار مقامات عربستان با حامد کرزی مطرح شده و اين مقامات تاکید کردهاند که کمک ریاض به حل بحران افغانشتان مشروط به قطع کامل روابط طالبان با القاعده است. منابع ديپلوماتيك عربستان اعلام كردند كه مقامات اين كشور در جريان سفر رئيسجمهور کرزی به عربستان، اعلام كردند كه اگر طالبان پيوندهاي خود را با شبکه تروريستي القاعده قطع كند و ديگر به اسامه بنلادن، رهبر اين شبکه پناه ندهد، رياض در روند صلح دولت كرزي با طالبان ميانجيگري ميكند. سعود الفیصل، وزیر امور خارجه عربستان سعودی در کنفرانس لندن نيز گفته بود، تا زمانیکه طالبان با بن لادن و دیگر تروریستان روابط خود را قطع نکنند، مذاکرات ثمربخش نخواهد بود و شاید هیچ نتیجهاي نداشته باشد. سعود الفیصل میگوید، طالبان باید واضح بسازند که با القاعده دیگر روابط ندارند و در عمل هم این موضوع را نشان بدهند و علاوه بر آن برای میانجیگری در این موضوع یک تقاضانامه رسمی ضرور میباشد. اما جداي از اينكه عربستان ميتواند در پروسه صلح در افغانستان تأثيرگذار باشد يا خير، يك مشكل اساسي در اين پروسه وجود دارد و آن، عدم حمايت كشورهاي غربي و مخالفت آنها جهت مذاكره با رهبران و سران طالبان است و اين رويكرد يك مانع جدي در برابر تلاشهاي آقاي كرزي جهت گفتوگو با رهبران و سران طالبان به شمار ميرود. حامد كرزي به دنبال برگزاري كنفرانس لندن از توافق جامعه جهاني با طرح خود به خصوص گفتوگو با سران طالبان خبر داد، اما در واقعيت اينگونه نيست و ريچارد هالبروك، فرستاده ويژه امريكا به افغانستان و پاكستان، قبل از اجلاس لندن در كابل با صراحت اعلام كرد كه با ملا عمر مذاكره صورت نميگيرد. در جريان اجلاس لندن نيز گوردون براون همين سخن را تكرار كرد كه مذاكره با افراد رده پايين و متوسط طالبان انجام خواهد شد نه رهبران طالبان. سفير ايالات متحده امريکا در کابل نيز طي هفته گذشته تاکيد کرد که مذاکره با مخالفين مسلح بايد مشروط بر سه اصل عمده باشد. به گفته وي، مخالفين بايد روابطشان را با القاعده قطع کنند؛ سلاحشان را بر زمين گذاشته و به قانون اساسى افغانستان احترام بگذارند. به گفته آيکن بيرى، تلاشها جريان دارد تا ابتدا قوماندانان محلى طالبان درگير به زندگى عادى برگردند و اين بازگشت بالاى رهبران بلندپايه آنان که اکثرا در پاکستان به سر ميبرند، تاثيرگزار ميباشد. با اين وجود، آيكنبيري هم تأكيد كرد كه اكنون هيچ برنامهاي براي مذاكره با سران طالبان، روي دست نيست و بايد روي قوماندانان محلي و رده پائين اين گروه، متمركز شد. اين مسئله، عملا پروسه صلح با طالبان را با مشكلات و موانعي جدي روبهرو كرده و سبب شده تا در نبود توافقي همهجانبه، آنگونه كه بايد، حمايت سياسي از پروسه صلح در افغانستان وجود نداشته باشد. اما به باور آگاهان، بدون مذاكره با سران طالبان، پروسه مصالحه هيچگونه موثريتي نخواهد داشت. وكيل احمد متوکل، وزير امور خارجه سابق طالبان گفته است، طرح حامد كرزي براي مصالحه موفقيتآميز نخواهد بود، زيرا مهمترين چيز گفتوگو با مقامات ارشد طالبان است. وي ميگويد، نخست بايد آشتي با سران انجام شود سپس يکپارچه کردن جنگجويان طالبان صورت گيرد. اين مقام سابق طالبان در رابطه به اينكه دولت براي طالبان پول ميدهد، ميگويد: جنگجوياني که براي طالبان ميجنگند، نه براي پول و کار، بلکه به دليل ديگري ميجنگند. آنها فکر ميکنند که به کشور حمله شده و ضرورت دارد که آنها افغانستان را آزاد کنند. اين طرح ميتواند براي کساني که بيکار هستند کارساز باشد، ممکن است بسياري از افراد بيکار که در اطراف شهر ميگردند، به طالبان ملحق شوند و سپس براي گرفتن پول به اين طرح بپيوندند، اما جنگجويان واقعي باقي ميمانند. وزير امور خارجه سابق طالبان گفت: من اميدوارم که امريکاييها و اروپاييها هماهنگتر شوند و خارجيها و دولت کابل يکصدا شوند و راهبرد جنگ به راهبرد صلح تبديل شود. اکنون مشکل اعتماد وجود دارد. هيچ طرفي به يکديگر اعتماد ندارند. به گفته وي، اگر خارجيها و دولت کابل يک صدا حرف بزنند، مخالفان مسلح به جاي جنگ آنها را انتخاب ميکنند. اما همانگونه كه گفته شد، وجود تعارض در منافع قدرتهاي بينالمللي و منطقهاي، يك مانع بزرگ براي تأمين صلح و ثبات در كشور است. امريكا و انگليس با وجود اينكه از بيثباتي در منطقه همواره حمايت كردهاند، هيچگاه منافع منطقهاي خود را در پايان مناقشه افغانستان نميبينند و عليرغم موافقتهاي ظاهري و سمبوليكي كه بيان ميكنند، در واقع مخالف اين مسئله هستند كه چالش طالبان براي هميشه از ميان برداشته شود. از طرف ديگر نيز بايد گفت كه كشورهاي منطقه چون عربستان، پاكستان، ايران و... نيز منافع خاص خود را در افغانستان دنبال ميكنند و تعارض در اين منافع، سبب شده تا يك هماهنگي و همنظري پيرامون مذاكره و مصالحه با طالبان به وجود نيايد. با اين حال، آنچه كه مشخص است، اينكه برخلاف تصور رئيسجمهور و ديگر مقامات و كارشناسان، مصالحه با طالبان، مسئلهاي نيست كه دست يافتن به آن، به اين آساني بوده و در كوتاهمدت قابل دسترسي باشد. http://www.payamemojahed.com/index.php/site/more/2508/